مجلس و راهبرد

مجلس و راهبرد

چالش‌ها و راهبردهای جمهوری اسلامی ایران در مواجهه با هنجارهای حقوق بشری نظام بین‌الملل بر‌اساس روش تحلیل لایه‌ای علت‌ها

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استاد علوم سیاسی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران
2 استادیار پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی، تهران، ایران
چکیده
چالش‌های حقوق بشری همواره به‌عنوان محملی برای اعمال فشار بیشتر بر ایران در چهار دهه گذشته مطرح بوده است. این مقاله با بهره‌گیری از الگوی تحلیل لایه‌ای علت‌ها و با روش ترکیبی به بررسی علل این چالش‌ها در چهار سطح تحلیل لیتانی، علّی، گفتمانی و اسطوره‌ای و نیز ارائه راهبردهای پیشنهادی برای مقابله‌ با آنها در هر لایه پرداخته است. بر‌اساس یافته‌های پژوهش، در لایه نخست علت‌ها یا همان سطح لیتانی، شاهد یک جنجال رسانه‌ای و نیز بزرگنمایی تبلیغاتی هستیم که بیشترین عوامل شناسایی شده در لایه نخست به مسائلی همچون اعدام، حقوق زنان و پوشش آنها، حقوق اقلیت‌ها، روزنامه‌نگاران و نیز فعالان سیاسی بازمی‌گردد.
در لایه دوم مبتنی‌بر مطالعه آثار و پژوهش‌های آکادمیک انجام شده، علل مختلفی همچون سیاسی‌، حقوقی، فناورانه و فرهنگی مورد شناسایی قرار گرفت. در لایه سوم نقش گفتمان غرب‌محور در نظام جهانی و همچنین گفتمان غرب‌باور در کشورهای پیرامون مطرح شد و در لایه چهارم به عواملی همچون اسطوره اومانیسم، لیبرالیسم و پلورالیسم اشاره شد. در نهایت با توجه به شناسایی علل مذکور در هر لایه، راهبردهای کوتاه‌مدت، میان‌مدت و بلندمدتی مطرح شد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

. آذری، هاجر و نسرین طباطبایی حصاری (1396). «چالش‌های نظام حقوقی ایران در الحاق به معاهدات حقوق بشری از دیدگاه حقوق بین‌الملل»، نشریه مطالعات حقوق تطبیقی، دوره 8، ش 1.
2. بزرگمهری، مجید و علی عزیزی (1392). «چالش حقوق بشر در روابط اتحادیه اروپایی با جمهوری اسلامی ایران از نگاه اسناد اتحادیه اروپا»، پژوهش‌های روابط بین‌الملل، دوره 3، ش 7.
3. ستوده، محمد و حمید ابیا (1391). «مطالعه حقوقی چالش‌های حقوق بشری آمریکا و ایران»، مطالعات حقوقی دولت اسلامی، سال اول، ش 2.
4. عباسی، مجید (1392). «نقش حقوق بشر در واگرایی سیاسی جمهوری اسلامی ایران و اتحادیه اروپا»، پژوهش‌های راهبردی سیاست، دوره 2، ش 5.
5. عباسی، مجید و احمد عزیزی (1397). «سیاست حقوق بشری اتحادیه اروپا؛ مطالعه تطبیقی جمهوری اسلامی ایران و عربستان سعودی»، فصلنامه سیاست خارجی، سال 32، ش 2.
6. عمار، محمداسماعیل (1390). «بیداری اسلامی؛ تقابل اسلام سیاسی و سکولاریسم»، معرفت، سال 20، ش 168.
7. فروغی‌نیا، حسین (1391). «بین‌المللی شدن حقوق بشر و دگردیسی در مفهوم حاکمیت دولت‌ها در عصر جهانی‌شدن»، فصلنامه مطالعات حقوق بشر اسلامی، سال 1، ش 1.
8. محمدی، فاطمه و سیدمحمدکاظم سجادپور (1391). «حقوق بشر و سیاست خارجی: چارچوب‌های مفهومی و عملیاتی»، راهبرد، سال 21، ش 63.
9. مهرپور، حسین (1372). حقوق بشر در اسناد بین‌المللی و موضع جمهوری اسلامی ایران، تهران، اطلاعات.
10. Creppell, I., (2011). "The Concept of Normative Threat", International Theory, Vol. 3, Issue 3.
11. Inayatullah, S. (2004). The Causal Layered Analysis (CLA) Reader: Theory and Case Studies of an Integrative and Transformative Methodology, Tamkang University Press.
12. Inayatullah, S. (2007). Questioning the Future: Methods and Tools for Organizational and Societal Transformation, Tamkang University Press.
15. www.ohchr.org