حضور و نفوذ رژیم صهیونیستی‌‌‌ در جمهوری آذربایجان در تمام ابعاد اقتصادی، فرهنگی، سیاسی، نظامی و امنیتی در چند سال گذشته فزاینده بوده و همین مسئله باعث بروز نگرانی‌‌ها و اعتراضات لفظی مقامات سیاسی ‍ـ امنیتی ایران شده ‌‌است. این مقاله با رویکرد توصیفی ‍ـ تحلیلی و به روش مطالعه کیفی و تحلیل محتوا به بررسی دلایل گسترش مناسبات آذربایجان ـ رژیم صهیونیستی‌‌‌ از یک‌سو و تبعات امنیتی آن بر ایران پرداخته است. هدف، پاسخ‌گویی به این سؤال اصلی است که روابط دو کشور چه تبعاتی بر امنیت ملی ایران دارد و نشانگاه و شگردهای نفوذ اطلاعاتی ـ امنیتی رژیم صهیونیستی‌‌‌ در جمهوری آذربایجان کدام‌اند؟ براساس مطالعه اسناد و مدارک موجود سه ابتکار مهم برای این اقدامات ازسوی رژیم صهیونیستی‌‌‌ احصا شده است: ایجاد نهادها و سازمان‌های فرهنگی ـ اجتماعی، اقدامات توسعه‌‌ای و فنی، قراردادها و همکاری‌‌های نظامی. این سه پوشش رژیم صهیونیستی‌‌‌ برای بهره‌برداری اطلاعاتی از ایران و به‌تبع آن اقدامات امنیتی‌ است که از طریق خاک جمهوری آذربایجان انجام می‌‌شود. تلاش برای شناسایی سازمان‌ها و نهادهای پوششی رژیم صهیونیستی‌‌‌ و بیان ماهیت و نوع عملکرد اطلاعاتی آنها از مهم‌ترین اهداف مقاله حاضر است. به این منظور در هر بخش و برای فهم درست از ارکان مقاله، شش مدل تحلیلی ارائه شده است.