مجلس و راهبرد

مجلس و راهبرد

سنجش تطبیقی ریسک اقتصادی در جمهوری اسلامی ایران طی سال‌های 1390-1380

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
مهدی عبدی 1
حسین دری نوگورانی 2
1 کارشناس ارشد علوم اقتصادی دانشکده علوم اقتصادی و سیاسی دانشگاه شهید بهشتی
2 استادیار دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه امام حسین (ع)
چکیده
در جهان معاصر، صنعتی شدن جوامع و گسترش مبادلات تجاری و مالی بین‌المللی از یک‌سو و اهمیت موضوع ریسک در دنیای خارج از تئوری و دکترین از‌سوی‌دیگر، ما را بر آن داشته است تا در جهت کاربردی کردن تحلیل‌های ریسک اقتصادی گام‌هایی برداریم. با در نظر گرفتن اهمیت این تحلیل‌ها برای قبل و بعد از مبادلات، مقاله حاضر سعی کرده است با استفاده از روش‌های محاسباتی مؤسسه راهنمای بین‌المللی ریسک کشوری،[1] که در این زمینه از مبانی نظری و کاربردی منسجمی برخوردار است، میزان ریسک اقتصادی را در جمهوری اسلامی ایران، طی سال‌های1380 تا 1390 بسنجد. با توجه به اینکه مقادیر شاخص‌ها و رتبه‌بندی‌های ارائه شده می‌تواند معیاری برای جذب و یا دفع منابع بین‌المللی و مهم‌تر از همه جلب و یا سلب اعتماد عوامل اقتصادی بین‌المللی باشد راست‌آزمایی این شاخص‌ها نیز می‌‌تواند تعیین کند که آیا مؤسسه مذکور به‌دلیل در دست نداشتن داده‌های مستند و واقعی یا سوگیری عامدانه، در پیش‌بینی‌ها و تحلیل‌های خود دچار انحراف شده است؟ نتایج پژوهش حاضر حاکی از آن است که ریسک مرکب اقتصادی‌ که درواقع ترکیبی از ریسک مالی[2] و ریسک اقتصادی محض[3] است با استفاده از داده‌های نهادهای داخلی در ایران کمتر از مقادیر پیش‌بینی شده توسط مؤسسه راهنمای بین‌المللی ریسک کشوری است که این مسئله را می‌توان متأثر از دو فرایند بسته بودن نسبی و عدم تأثیرپذیری بازارهای مالی کشور از بازارهای بین‌المللی و دیگری شاخص انتظارات این مؤسسه نسبت به حجم تعاملات مالی و اقتصادی ایران دانست.



[1]. International Country Risk Guide (ICRG)


[2]. Financial Risk


[3]. Pure Economic Risk
کلیدواژه‌ها
رتبه‌بندی ریسک اقتصادی مرکب
ریسک مالی
ریسک اقتصادی محض
روش‌شناسی مؤسسه ICRG
موضوعات
  1. احمدیان، مریم (1390). معرفی و نقد شاخص راهنمای بین‌المللی ریسک کشوری ICRG، معاونت پژوهشی مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی.
  2. واعظ، محمد، لیلا ترکی و نعیمه جلوه‌گران (1390). «تأثیر ریسک اعتباری کشور بر خالص تحرک بین‌المللی سرمایه در ایران»، فصلنامه علمی ـ پژوهشی پژوهش‌های اقتصادی، سال سیزدهم، ش 1.
  3. گیلک حکیم‌آبادی، محمدتقی، احمد جعفری صمیمی و مسیح مولانا (1389). «مدل رتبه‌بندی ریسک اعتباری کشورهای در حال توسعه به روش تحلیل مؤلفه‌ها»، فصلنامه علمی ـ پژوهشی جستارهای اقتصادی، ش 12.
    1. Erbs, C.B., R.H. Campbell and T.E Viskanta (1996). ''Political Risk, Economic Risk and Financial Risk'', Financial Analysts Journal 52.
    2. Henry Bouchet, Michel, Ephraim Clark and Bertrand Groslambert (2003). Country Risk Assessment A Guide to Global Investment Strategy, Wiley Finance Series.
    3. Hoti, Suhejla and Michael McAleer (2002). Country Risk Ratings: An International Comparison, University of Western Australia, Department of Economics.
    4. International Country Risk Guide Methodology, PRS GROUP.
    5. K. Nath, Hiranya (2008). Country Risk Analysis: A Survey of the Quantitative Methods. SHSU Economics and Intl. Business Working Paper No. SHSU_ECO_WP08-04.
    6. Oetzel, Jennifer M. and Richard A. Bettis (2001). ''Country Risk Measures: How Risky are They?'', Journal of World Business.

10. Timurlenk, Ozden and Kubilay Kaptan (2012). Country Risk, Istanbul Disaster Education, Application and Research Center (AFAM), IAU.

11. Vij, Madhu (2009). The Determinants of Country Risk Analysis: An Empirical Approach, University of Delhi, Faculty of Management Studies.

12. Vose, David (2008). Risk Analysis: A Quantitative Guide, John Wiley and Sons, Ltd.

13. Wang, Peijie (2004). The Economics of Foreign Exchange and Global Finance, Published By Springer.